بسم الله الرحمن الرحیم

بیانات حضرت آیت الله تقوایی حفظه الله تعالی
پنجشنبه 1398/03/02 – خلاصه شب هجدهم ماه مبارک رمضان 1440


اسلام اصغر

یقین چهار مرتبه دارد که اولین آن اسلام است. امام صادق علیه السلام می فرمایند: «الْإِسْلَامُ هُوَ التَّسْلِيم[1]». اسلام یعنی تسلیم. لکن  تسلیم یک مرتبۀ اجمالی دارد و یک مرتبۀ تفصیلی. مرتبۀ اجمالی آن می شود اسلام اصغر. اجمالاً یک نفر مسلمان می شود، یعنی می گوید: «أشهدُ أن لا إِله إِلا اللّه و أشهَدُ أنَّ مُحَمَداً رسولُ الله». یعنی همین کسانی که اجمالاً اسلام می آورند ولی هنوز تفصیلاً  مسلمان نیستند. اشتباه دارند مگر ما در کارهایمان معصوم هستیم؟ بالاخره ما هم اشتباه می کنیم. اما این اسلام اصغر خیلی مهم است یعنی ایمان اجمالی.

ایمان اجمالی، عامل وحدت

چون ما ایمان اجمالی و اسلام اجمالی را در نظر نمی گیریم تفرقه می افتد، ولی اگر اسلام اجمالی را در نظر بگیریم یمن، عراق، لبنان و سوریه می آیند در حیطۀ ما؛ چون اینها همه محب اهل بیت علیهم السلام هستند. خیلی از کسانی که در آمریکا، اروپا یا در کشورهای کفر زندگی می کنند می آیند در حیطه ما، چرا؟ چون اسلام اصغر را دارند. الآن در ژاپن دیدشان از اسلام و شیعه مثل برداشت داعش از اسلام است؛ فکر می کنند اسلام یعنی داعش؛ فکر می کنند اسلام یعنی طالبان. خُب معلوم است که از اسلام خوششان نمی آید.

تاثیر اسلام اجمالی

اسلام اجمالی در خود ما هم خیلی کمک می کند. ما زیاد زمین می خوریم. اما همین که اسلام اجمالی داریم سبب می شود دوباره دستمان را به زانو بگیریم و بلند شویم؛ بدانیم که خدای تبارک و تعالی با ما قهر نمی کند. این کار اشتباهی است که ما حتی افراد و عناصر خودی را سریع و به صرف اینکه یک اشتباهی انجام می دهند مخدوششان می کنیم؛ کما اینکه  آیت الله منتظری و آیت الله هاشمی رفسنجانی با اینکه کار اشتباهی کردند ولی امام رحمت الله علیه و مقام معظم رهبری حفظه الله برایشان طلب بخشش کردند. ما هم برایشان طلب بخشش می کنیم. اگر یک نفر را به خاطر اینکه گناهی انجام می دهد شلاق بزنند، این کار درستی است و باید شلاق بزنند ولی دلیل نمی شود که از اسلام خارج شده باشد؛ بلکه هنوز هم مسلمان است.  شخصی که کشف حجاب کرده، بله باید مجازات هم بشود ولی مسلمان است. انجام دادن فعل حرام با انکار ضروریات دین فرق دارد. یک دفعه یک نفر بد حجاب یا خدای نکرده بی حجاب است، یک دفعه یک نفر اصلاً حجاب را قبول ندارد، این دو تا خیلی با هم فرق دارند. زمانی هست که یک نفر  ضروری دین را از ریشه انکار می کند، البته اگر از روی شبهه نباشد آقایان می گویند کافر است. تازه همین را هم می گویند به شرطی که از روی شبهه نباشد، و به انکار دین بازگردد، یعنی حواسش باشد که انکار این ضروری دین یعنی انکار دین. می بینید دین چه قدر لطیف است. ما نباید همینطور زود قضاوت کنیم. در روایت دارد امام صادق علیه السلام فرمودند: شیعیان ما ذاتشان خوب است؛ اگر هم کار بدی کنند کارشان بد است، خودشان بد نیستند و آن کار بد در واقع برای دشمنان ماست. روز قیامت کارهای بد شیعیان را می گیرند و به دشمنان اهل بیت علیهم السلام می دهند. درست به عکس این مطلب، دشمنان اهل بیت ذاتشان بد است؛ کارهای خوبشان را می گیرند می دهند به شیعیان.

طهارت و قداست/ درخت طوبی و سدره المنتهی

اسلام اصغر طهارت و قداست دارد. یعنی چه؟ همین که «اَشهدُ انْ لا اِلهَ الا الله» را گفت، همین که «اَشهدُ اَنَّ محمّداً رسولُ الله» را گفت، طاهر می شود. ریشۀ این طهارت ظاهری به خاطر طهارت باطن اش است. درذیل آیه شریفه «طُوبَى لَهُمْ وَحُسْنُ مَآب[2]» روایت دارد که پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله وسلم فرمودند: علی جان، تو مظلومی ولی درخت طوبی که تمام خیرات عالم از اوست در خانه تو است و شاخه های آن در خانۀ شیعیان و محبین تو می باشد. نفرمود شیعیان، بلکه فرمود شیعیان و محبین تو .  می فرماید: علی جان این درخت طوبی، هم در خانه محبین توست و هم خانه شیعیان تو، و تمام بهشت را پر کرده. و اول ماه شعبان که می شود، درخت طوبی شاخه هایش را روی زمین پایین می آورد، به صورتی که در دسترس همه است. حضرت علیعلیه السلام می فرمایند: شاخه های درخت طوبی عبارت است از عبادت، جهاد، نماز، روزه، خمس، زکات، یتیم نوازی، فقیر نوازی، کارهای خیر کردن. اینها وجود را شفا می دهد و جان را زنده می کند. درخت طوبی یعنی درخت طهارت و قداست، این طهارت و قداست را خدا به چه کسی می دهد؟ در روایت دارد به کسی که محبت و ولایت اهل بیت علیهم السلام را داشته باشد. یک درخت هم داریم به نام سدرة المنتهی. در زیارت اباعبدالله علیه السلام دارد که می گوید: «السلام علیک یابن السدرة المنتهی». در روایتی داریم که این همان درخت طوبی است. بعد می فرماید: این درخت اصلش در یمین عرش است؛ بالاترین نقطه ای است که ارواح مؤمنین همه به آنجا می روند. رفتند محضر مقدس پیغمبر اکرم صلی الله علیه وآله وسلم  عرضه داشتند آقا سدرة المنتهی چیست؟ حضرت فرمودند: درختی است در خانۀ من که تمام خیرات از آن نشأت می گیرد. عده ای دیگری خدمت حضرت رفتند ، گفتند آقا درخت سدرة المنتهی چیست؟ حضرت فرمودند: درختی که در خانۀ علی است. گفتند آقا شما یک بار می گویید این درخت در خانۀ من است و یک بار می گویید در خانۀ امیرالمؤمنین علیه السلام  است؛ بالاخره چیست این درخت؟ حضرت فرمودند: هر دو درست است؛ چون خانۀ من و علی یک خانه است. «أنا وَ عَلیٌ مِن نُورٍ واحد». رسالت و ولایت دو روی یک سکه اند؛ یک حقیقت اند. این می شود ریشۀ درخت طوبی و درخت سدرة المنتهی.

نبوت انبائی و نبوت تشریعی

ما دو نوع نبوت داریم؛ نبوت انبائی و نبوت تشریعی. نبوت انبائی یعنی خبر دادن از اسماء و صفات خدا. یعنی خلیفۀ خدا بودن در کمالات. یعنی خدا علمش را به وسیلۀ ولی الله در عالم پخش می کند؛ خدا قدرتش را به واسطه ولایت اهل بیت علیهم السلام در عالم پخش می کند. درروایت مبارکه فرمود: هر شب جمعه علم ما اهل بیت علیهم السلام اضافه می شود. خب آنان که همه چیز را می دانند. این یعنی به «ما» می دهند. یعنی «علمِ ما» را زیاد می کنند. «وَ إِذْ قالَ رَبُّكَ لِلْمَلائِكَةِ إِنِّي جاعِلٌ‏ فِي‏ الْأَرْضِ‏ خَليفَه[3]». یعنی آن خلیفه ای را که قرار داده در روی زمین، اسماء و صفات خدا را در عالم پخش می کند. آیۀ مبارکه می فرماید: «وَابْتَغُوا إِلَيْهِ الْوَسِيلَةَ[4]». در کل عالم امکان اسماء و صفات و کمالات خدا را پخش می کند، علم می دهد به ما، قدرت می دهد، حیات می دهد، نور می دهد، صداقت می دهد، یتیم نوازی می دهد، فقیر نوازی می دهد، به مردم کمک می دهد. یک نبوت تشریعی هم هست که همین رسالت مبارکۀ پیغمبر صلی الله علیه وآله وسلم ، احکام و شریعت مقدسه که ناموس خدا و ناموس اهل بیتعلیهم السلام هستند است. اینکه می فرماید خانۀ من و علی یک خانه است یعنی همین. یعنی «أنا عَلیٌ وَ عَلیٌ أنا». یعنی ما یک حقیقتیم. یک طرفش ولایت است و یک طرفش شریعت. یک طرفش امامت است و یک طرفش رسالت.

«این اسلام اجمالی ممکن است ما را به درخت طوبی و درخت سدرة المنتهی برساند»

امام رضا سر هشت و چهار

کرمی که امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف به ما داشته این است که ما را محب خودش قرار داده است؛ ما را محب امام حسینعلیه السلام  و محب امام رضا علیه السلام قرار داده. امام رضا سِرّ هشت و چهار است. کسی که امام رضا علیه السلام را قبول داشته باشد دیگر واقفی نخواهد بود. لذا به امام رضا علیه السلام می گویند سِرّ هشت و چهار. کسی که امام رضا علیه السلام را قبول کرده دیگر تمام شد. اما واقفی ها امام رضا علیه السلام را قبول ندارند. اسلام اصغر ریشه است. چرا؟ چون این درخت طوبی که تمام خیرات از اوست، درخت ولایت است، درخت رسالت است، درخت سدرة المنتهی است، درخت محبت است؛ محبت به اهل بیت علیهم السلام درخت طوبی است. ریشه اش قداست و طهارت است. به عبارت دیگر فلسفه ی اینکه می فرماید مهمترین اعمال در ماه مبارک رمضان ترک حرام است؛ برای این است که وقتی انسان چشم، زبان و قلبش را درست کند؛ افکار وسوسه انگیز و حرام را ترک کند، طهارت و قداست پیدا می کند. وقتی طهارت پیدا کرد ولایت و محبت هم درست می شود.

[1] –  کافي، ج2، ص 45

[2] –  سورۀ رعد، بخشی از آیۀ 29

[3]  –  سورۀ بقره، بخشی از آیه 30

[4] –  سورۀ مائده، بخشی از آیه 35

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

دوست دارید به بحث ملحق شوید؟
نظرات خود را با ما در میان بگذارید!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *